6 Ocak 2009

Balede şark teraneleri retrospektifi (veya Doğu Ezgileri)

Kadıköy Süreyya Operası'na ne zamandır gitmek istiyordum. Geçenlerde eşimle opera binasının önünden geçerken programı merak edip girdik ve seçeneklerden Doğu Ezgileri balesini beğenip biletlerimizi aldık. 4 Ocak pazar günü de gösteriyi izleme olanağı bulduk. 

Doğu Ezgileri, Türk Bale repertuarındaki 'doğu ezgileri' taşıyan eserlerden derlenmiş iki perdelik, on parçalık bir kolaj. Resimdeki 'retrospektif sergi'ye denk geliyor diyebiliriz. Bale; koreograf Oytun Turfanda ve besteci Nevit Kodallı'nın 1977 tarihli Hürrem Sultan, koreograf Merih Çimenciler'in 2000 tarihli Harem ve 2003 tarihli Çalıkuşu, Gürcü koreograf Nugzar Magalashvili'nin 2001 tarihli 1001 Gece Masalları, Bolşoy Balesi'nden Yuliana Malkastyan'ın 2004 tarihli Emrah ile Selvihan balelerinden bölümler içeriyor. 

Doğu Ezgileri'nde yer alan İstanbul Devlet Opera ve Balesi Başkoreografı Beyhan Murphy'nin 2004 yılı yapımı Sema'sının müziğini Mercan Dede bestelemiş. Ağır Roman eseri ile tanınan koreograf Aysun Aslan'ın 1982 tarihli Ağıt ve 1990'da ilk kez Akdeniz Olimpiyatları Kapanış Seremonisi'nde sergilenen Bi Rüya Gördüm'ün final bölümü de kolajda yer bulan eserler.  Doğu Ezgileri ayrıca koreograf Selçuk Borak'ın 2008 tarihli Gideyazdı eserinin de premiyeri olma özelliği de taşıyor. 

Doğu Ezgileri'nde beğenimi kazanan eserler Sema, Gideyazdı, Ağıt ve Bi Rüya Gördüm oldu. Sema'da, bu uhrevi dansın modern dans ile kaynaşması, figürlerin bu iki tarz arasında keskin geçişler yapması ve müzik beni etkiledi. Gideyazdı'nın kompozisyonu, sahneye konuşu, ses efektleri (son bölümde rüzgâr etkisini biraz kaybetti ama neyse:) ve ritmler büyüleyiciydi. Ağıt'tan aklımda kalanlar siyah kostümler, ışık oyunları, stilize figürler ve karanlıkta parıldayan bakır rengi bileziklerdi. Balenin finalinde yer alan Bi Rüya Gördüm ise gerçekten kapanışa yaraşır bir performanstı. Bu eserde Uzak Doğu, özellikle Bali danslarına benzer figürler hoşuma gitti. Canlı ve güçlü ritmler bana "Keşke bu gösteriyi ayakta izleseydim, olduğum yerde dansedebilirdim" dedirtti. Bir de baktık ki perde kapandı, ışıklar yandı... Doğu Ezgileri başladığı gibi bitti, ancak hem görsel, hem de işitsel anlamda tadını damağımızda bıraktı. Emeği geçen herkese tekrar tekrar alkışlar. 

Kaçırdım diye üzülmeyin. Doğu Ezgileri 13 Ocak Salı ve 15 Ocak Perşembe akşamları saat 20:00'da Kadıköy Süreyya Operası'nda tekrar sergilenecek. Online bilet ve ayrıntılı bilgiye http://www.idobale.com/bilet.php adresinden ulaşabilirsiniz. 

Biraz da Süreyya Operası'ndan bahsedelim. Biletlerimizi alırken sinemalardaki gibi bilgisayardan yerlerimizi seçebilmemiz çok iyiydi. Bu gösteri için sahneye yakın, salonda C sırasının ortalarında koltukları seçmiş olsak da bundan sonrası için gözümüz localarda ve E sırasında kaldı. Salon ferah ve havalandırma/ısıtma/soğutma sahneye olan konsantrasyonunuzu bozmayacak derecede yerinde. Saf birisi olarak (!) müzikleri bir orkestranın çalmasını bekleyen ben  hoparlörlü ses sistemini görünce şaşırdım tabii. Beklentileri yüksek tutmak her zaman iyi olmuyor. Ses düzeni ortalama performans gösterdi, rahatsız etmedi. Işıklandırma gayet başarılıydı. Vestiyer hizmeti ise kusursuzdu diyebilirim. 

Hiç yorum yok: