28 Haziran 2009

Afrika'nın sesi vuvuzela susturulamaz!

Mini dünya kupası tadındaki FIFA Konfederasyon Kupası biz futbolseverleri bu yaz da boş boş oturmaktan kurtardı. Kupada yaşanan sürprizler bir kenara finalde beklenen oldu ve Brezilya kupayı ABD'ye kaptırmadı.

Öte yandan kupaya damgasını vuran şey ne bir oyuncu, ne bir pozisyon, ne de hakem hatası oldu. Vuvuzela adlı çalgı belki herşeyden çok konuşuldu kupa boyunca.

Peki ne bu vuvuzela? Güney Afrikalı sporseverlerin ellerinden (ve ağızlarından) düşürmediği, ancak genelde Batılı spor medyası ve oyuncuların ateş püskürdüğü, internette aleyhine bir sürü kampanya yürütülen plastik parçası?

Herşeyden önce bir plastik parçası değil. Aslında tenekeden yapılıyor, ancak futbol maçları için seri üretilince maddesi plastiğe dönüşmüş. Bizim zurnaya benzese de çıkardığı ses ve çalınma şekli farklılık gösteriyor.

90'lı yıllarda Güney Afrika'da popüler olan çalgı, 2001 yılında plastik olarak seri üretime geçince yaygınlaşmış. Güney Afrika futbol ligi maçlarında sıkça kullanılıyor. Adını Zulu dilinde "vuvu" yani ses çıkarmak kelimesinden aldığı söyleniyor. Zaten çıkardığı ses de vuvuvuvuvu gibi bir şey.

Bir stadyum dolusu insan üflediğinde stadı sivrisineklerin istila ettiğini düşünebilirsiniz. Ben de TV'de ilk izlediğim Konfederasyon Kupası maçında yayındaki seste bir aksaklık olduğu hissine kapıldım. Tek bir vuvuzelanın sesi ise fil sesine benziyor.

Gelelim vuvuzelanın kopardığı bir başka yaygaraya. Biliyorsunuz FIFA 2010 Dünya Kupası Güney Afrika'da düzenlenecek. O yüzden futbol kamuoyunda Konfederasyon Kupası'nın da bu ülkede düzenlenecek olması çeşitli şüphelerin de dile getirilmesine yol açmıştı. Güvenlik sağlanabilecek miydi, stadlar kupaya yetiştirilebilecek miydi?

Konfederasyon Kupası başarılı organizasyonuyla bu endişelerin yersiz olduğunu gösterdiyse de vuvuzela herkese dert oldu. Maç spikerleri ve bazı futbolcular konstantrasyonlarını bozduğu nedeniyle çalgıdan şikeyetçiydiler. Üstelik FIFA da vuvuzeladan pek hoşnut değil. Konfederasyon Kupası'nda çalgının kullanımını yasaklayamadı, ama Dünya Kupası için yasak kararı düşünülebilir.

Ancak bu kararın Afrika'da düzenlenecek ilk Dünya Kupası'nda bu kıtanın futbolseverlerini küstüreceği kesin. Eğlenceli ve sempatik tavırlarıyla futbola ve Dünya Kupası'na renk getirecek olan Afrikalı futbolseverler vuvuzela hakkındaki bu tartışmaya anlam veremiyorlar.

Vuvuzela için FIFA Başkanı Sepp Blatter'in söyledikleri ise tartışmalara noktayı koyar nitelikte: "Afrika'daki Dünya Kupasını Avrupalılaştırmaya çalışmamalıyız. Yerel bir çalgıyı nasıl yasaklayabiliriz ki? Bu söz konusu bile olamaz."

Meşaleler, küfürlü tezahüratlar, koltuk kırmalar, sahaya yabancı madde atma, taraftar bıçaklama tamam bir vuvuzela dert oldu değil mi? Bir futbolcuya onlarca, hatta yüzlerce milyon Eurolar havada uçuşurken gündemin yerel ve basit bir çalgıyla meşgul edilmesi de ayrı mesele. Diğer yandan ülkesinde sahaya kesik domuz kafası veya siyahi futbolculara hakaret için muz atılan Xavi Alonso gibi bir futbolcunun da çalgıdan dert yanması başka bir olay. Şu vuvuzela gerçekten de kendinden büyük ses çıkarıyormuş...

Vuvuzela ne menem bir şeydir, nasıl ses çıkarır diyorsanız şu linkte deneyebilirsiniz: http://www.spitorswallow.co.za/blowme.php (Sitenin ismi sizi yanıltmasın. Şarap tadımı için çok yaratıcı bir isim :)

2 yorum:

Gala's dedi ki...

vuvuzelayı destekleyen bir blogumuz var. bu yazıdan sonra destekleyenler köşemzie sizi ekliyoruz. yarın imzanızı kullanarak bu yazıyı blogumuza ekleyeceğiz. sizi de bekleriz blogumuza.

forzavuvuzela.blogspot.com

Sinan Yüzaklı dedi ki...

Çok sevinirim... İlginiz için teşekkürler...